Populýar ylmy dörediň

Dökümçilik Demirçilik enjamlaryny ulanyp, metal böleklerine basyş edip, plastik deformasiýany höweslendirmegi aňladýar, şonuň üçin belli bir mehaniki häsiýetleri, belli bir görnüşi we ölçegini almak üçin, ol demirçiligiň iki esasy böleginiň biridir (demirçilik we ştamplamak bilen birlikde). Demirçilik arkaly metal eremek ýaly kemçilikleri aradan aýryp, mikrostrukturany optimizirläp bolýar. Şol bir wagtyň özünde, doly metal akymy saklanýandygy sebäpli, demirçiligiň mehaniki häsiýetleri adatça şol bir materialy guýmakdan has gowy bolýar. Degişli enjamlarda, ýokary ýükli we berk iş şertleri bolan möhüm bölekler üçin, rulonly plastinka, profil ýa-da kebşirleme böleklerini ulanyp bolýan deňeşdirme ýönekeý görnüşine garamazdan, demirçilikleriň köpüsi ulanylar.

1. Deformasiýa temperaturasy

Polatyň başlangyç gaýtadan kristallaşma temperaturasy takmynan 727℃, ýöne 800℃ adatça bölüji çyzyk hökmünde ulanylýar, 800℃-den ýokary temperatura gyzgyn döwmekdir; 300 bilen 800℃ aralygynda gyzgyn döwmek ýa-da ýarym gyzgyn döwmek diýilýär, otag temperaturasynda döwmek sowuk döwmek diýilýär. Senagatlaryň köpüsinde ulanylýan döwmeler gyzgyn döwmekdir, gyzgyn döwmek we sowuk döwmek bolsa esasan awtoulaglaryň, umumy tehnikalaryň we beýleki bölekleriň döwülmegi üçin ulanylýar. Gyzgyn döwmek we sowuk döwmek materiallary netijeli tygşytlap biler.

2. Dökümçilik kategoriýasy

Ýokarda agzalyp geçilişi ýaly, döwme temperaturasyna görä, ony gyzgyn döwme, gyzgyn döwme we sowuk döwme bölmek bolýar. Döretme mehanizmine görä, döwme erkin döwme, galyp döwme, üweme halkasy we ýörite döwme bölmek bolýar.

1) Erkin dömäk

Sadaja uniwersal gurallary ulanmak ýa-da demirçilik enjamlarynyň ýokarky we aşaky örsüň arasyndaky billetine daşarky güýji gönüden-göni ulanmak arkaly işlenip taýýarlanýan usula degişlidir, bu bolsa billetini deformasiýa etmek we gerek bolan geometriýany we demirçilikleriň içki hilini almak üçin ulanylýar. Erkin demirçilik usuly bilen öndürilen demirçiliklere erkin demirçilik diýilýär. Erkin demirçilik esasan kiçi tapgyrly demirçilikleri öndürmek, demirçilik çekiçini, gidrawliki presi we beýleki demirçilik enjamlaryny ulanyp, billeti emele getirmek we işläp taýýarlamak, şeýle hem hünärli demirçilikleri almak esasynda amala aşyrylýar. Erkin demirçiligiň esasy prosesine agdarmak, uzaltmak, deşmek, kesmek, egmek, burmalamak, çykarmak we demirçilik girýär. Erkin demirçilik gyzgyn demirçilik usulynda ulanylýar.

2) Galyp dökülip bişirilýär

Galyp döwmek açyk galyp döwmek we ýapyk galyp döwmek görnüşlerine bölünýär. Metall billetler döwmek galyp kamerasynda belli bir görnüş bilen gysylýar we deformasiýa edilýär, şonuň üçin döwmek bölekleri alynýar. Galyp döwmek, adatça, kiçi agramly we uly tapgyrly bölekleri öndürmek üçin ulanylýar. Galyp döwmek gyzgyn galyp döwmek, gyzgyn döwmek we sowuk döwmek görnüşlerine bölünip bilner. Gyzgyn döwmek we sowuk döwmek galyp döwmegiň geljekki ösüş ugry bolup, olar döwmek tehnologiýasynyň derejesini hem görkezýär.

Materiallara görä, gabyk dömäk gara metal gabyk dömäk, demir metal gabyk dömäk we poroşok önümlerini emele getirmek ýaly böleklere bölünip bilner. Adyndan görnüşi ýaly, materiallar gara metallardyr, mysal üçin Uglerod polatl, mis we alýumin ýaly reňkli däl metallar, şeýle hem poroşok metallurgiýa materiallary.

Ekstruziýany şekerleme bilen baglanyşdyrmaly we agyr metal ekstruziýasy we ýeňil metal ekstruziýasy ýaly toparlara bölmek mümkin.

Ýapyk gabyk we ýapyk ugurly gabyk ...

3) Halka ýetiň

Halkaly frezerlemek, awtoulag tekerleri we otly tekerleri ýaly teker böleklerini öndürmek üçin hem ulanylýan ýörite enjamly halkaly frezer maşyny arkaly dürli diametrli halkaly bölekleriň öndürilmegine degişlidir.

4) Ýörite dömäk

Ýörite döwmek rulon döwmek, pazly transversal prokat, radial döwmek, suwuk ştamp döwmek we beýleki döwmek usullaryny öz içine alýar, bu usullar käbir ýörite şekilli bölekleri öndürmek üçin has amatlydyr. Mysal üçin, rulon döwmek soňky emele getirme basyşyny ep-esli azaltmak üçin netijeli öňünden emele getirme prosesi hökmünde ulanylyp bilner; pazly transversal prokat polat top, hereketlendiriji wal öndürip biler we radial döwmek topuň stwol we basgançak wal ýaly uly döwmeleri öndürip biler.

5) Döküm galyplary

Döküm galyplarynyň hereket ediş usulyna görä, döwümleri aýlanýan rulon, aýlanýan aýlanýan rulon, rulon rulon, pazly transversal rulon, rulon halka we eğimli rulon ýaly böleklere bölmek bolýar. Rulon-rulon, aýlanýan-aýlanýan rulon we rulon halkasy hem inçe rulon arkaly işlenip bilner. Materiallaryň ulanylyş derejesini ýokarlandyrmak üçin, rulon rulon we transversal rulon inçe materiallary ilkinji işleme prosesi hökmünde ulanylyp bilner. Aýlanýan rulon, erkin rulon ýaly, rulon ölçegi bilen deňeşdirilende, kiçi rulon güýjünde emele getirilip bilinýändigi artykmaçlyga eýedir. Erkin rulon bilen birlikde, rulon usulynda materiallar galyp ýüzünden erkin ýüze çenli işlenilýär, şonuň üçin takyklygy üpjün etmek kyn, şonuň üçin rulon galyplarynyň hereket ugruny we kompýuter dolandyryşy bilen aýlanýan rulon prosesini çylşyrymly görnüş, ýokary takyklykly önümler, meselem, önümçilik görnüşleri, uly ölçegli bug turbinasynyň pyçak rulonlary üçin pes rulon güýji ulanylyp bilner.

Döküm enjamlarynyň galyp hereketi erkinlik derejesi bilen gabat gelmeýär. Öli nokadyň deformasiýa çäklendirme häsiýetlerine görä, demir enjamlaryny aşakdaky dört görnüşe bölmek bolýar:

Çekleýji dömä güýji görnüşi: ýag basyşy süýşýän ýag presini gönüden-göni herekete getirýär.

Kwazi-stroke çäklendirme režimi: ýag presi krank birikdiriji mehanizminiň ýag presini herekete getirýär.

Sürüş çägi: slaýdy krank, birleşdiriji steržen we paz mehanizmi arkaly hereketlendirýän mehaniki pres.

Energiýa çäklendirme režimi: spiral we sürtünme presiniň wint mehanizmini ulanmak.

Ýokary takyklyga ýetmek üçin aşaky ölü nokadynda artykmaç ýüklenmeleriň öňüni almaga we tizligi we gabyň ýerleşýän ýerini gözegçilikde saklamaga üns berilmeli. Sebäbi bularyň dömä çydamlylygyna, görnüşiň takyklygyna we dömä gabynyň ömrüne täsiri bolar. Mundan başga-da, takyklygy saklamak üçin sürgüç ýol görkezijisiniň reýs aralygyny sazlamaga, berkligini üpjün etmäge, ölü nokady sazlamaga we subsidiýa geçiriji enjamyny ulanmaga we beýleki çärelere üns berilmeli.

Şeýle hem, süýşmeleriň dik we gorizontal hereketi bar (inçe bölekleri döwmek, ýaglama sowadyş we bölekleri döwmek üçin ýokary tizlikli önümçilik), kompensasiýa enjamy ulanmak başga ugurlarda hereketi artdyryp biler. Ýokardaky usullar tapawutlydyr, zerur döwmek güýji, proses, material ulanylyş, hasyllylyk, ölçeg çydamlylygy we ýaglama sowadyş usullary tapawutlydyr, bu faktorlar hem awtomatlaşdyrma derejesine täsir edýän faktorlardyr.

3. Demirçilik materiallary

Döwmek materiallary, esasan, dürli komponentlerden ybarat bolan uglerodly polat we legirlenen polatdan, soňra alýumin, magniý, mis, titan we olaryň legirlenen polatdan ybaratdyr. Materialyň asyl ýagdaýy steržen materialy, külçe, metal poroşogy we suwuk metaldyr. Deformasiýadan öňki metalyň kese-kesiginiň meýdanynyň deformasiýadan soňky kese-kesiginiň meýdanyna gatnaşygy döwmek gatnaşygy diýlip atlandyrylýar. Döwmek gatnaşygynyň dogry saýlanmagy, gyzdyrmagyň amatly temperaturasy we izolýasiýa wagty, döwmegiň başlangyç temperaturasy we soňky döwmek temperaturasy, deformasiýanyň amatly we deformasiýa tizligi önümiň hilini ýokarlandyrmakda we çykdajylary azaltmakda uly baglanyşyk döredýär.

Adatça kiçi we orta ölçegli döwmeler tegelek ýa-da kwadrat steržen şekilli bolýar. Sten materialynyň däne gurluşy we mehaniki häsiýetleri birmeňzeş, gowy, görnüşi we ölçegi takyk, ýüzüniň hili gowy, köpçülikleýin önümçiligi guramak aňsat. Gyzdyryş temperaturasy we deformasiýa şertleri dogry gözegçilikde saklanýança, ajaýyp öndürijilikli döwmeler uly döwme deformasiýasyz döwülip bilner.

Diňe uly demirler üçin niýetlenen külçe. Küçe has uly sütünli kristallary we boş merkezi bolan dökülen dokumadyr. Şonuň üçin silindrik kristallary ownuk dänejiklere bölmek we ownuk metal gurluşyny we mehaniki häsiýetlerini almak üçin boş dykyzlandyrmak zerurdyr.

Preslenen we bişirilen poroşok metallurgiýasyndan taýýarlanan önümler gyzgyn ýagdaýda uçýan taraply galypsyz hem öndürilip bilner. Döküm poroşogy umumy galyp döwüminiň dykyzlygyna golaý, gowy mehaniki häsiýetlere we ýokary takyklyga eýe bolup, soňraky işleme çykdajylaryny azaldyp biler. Poroşok döwümleri bölünmezden gowy gurnalan we kiçi dişliler ýaly iş böleklerini öndürmek üçin ulanylyp bilner. Emma poroşokyň bahasy umumy ştanganyň bahasyndan has ýokary we önümçilikde ulanylmagy belli bir derejede çäkli.

Statik basyş galyp kamerasyna guýlan suwuk metala gatylaşmak, kristallaşmak, akmak, plastik deformasiýa we basyş astynda emele getirmek üçin berilýär, şeýlelik bilen islenýän görnüş we iş netijesi alynýar. Suwuk metal galyp döwmek galyp döküm bilen galyp döwmegiň arasyndaky emele getirmek usulydyr. Ol, esasanam, umumy galyp döwmekde emele getirmek kyn bolan çylşyrymly inçe diwarly bölekler üçin amatlydyr.

Dökümçilik materiallary adaty materiallardan başga-da, dürli uglerodly polat we legirlenen polat bölekleri, soňra alýumin, magniý, mis, titan we onuň legirlenmegi, demir esasly ýokary temperaturaly legirlenmegi, nikel esasly ýokary temperaturaly legirlenmegi, kobalt esasly ýokary temperaturaly legirlenmegi dökämek ýa-da rulonlamak arkaly deformasiýa legirlenmegi ýaly materiallarda ulanylýar, ýöne bu legirlenmäniň plastik meýdany sebäpli deňeşdirme dar, şonuň üçin dökämegiň kynçylygy deňeşdirme uly, dürli materiallaryň gyzdyryş temperaturasy, dökämegiň temperaturasy we soňky dökämegiň temperaturasy berk talaplara eýedir.

4. Proses akymy

Dürli döwme usullarynyň dürli prosesleri bar, olaryň arasynda gyzgyn ştamp döwmegiň tehnologik prosesi iň uzyn bolup, umumy tertibi şeýle: döwme billetini iýmitlendirmek; döwme gyzdyrmak; rulon döwme taýýarlamak; ştamp döwmek; kesiji gyra; deşmek; düzetmek; aralyk barlag, döwmeleriň ölçeglerini we ýüz kemçiliklerini barlamak; döwme stresini aradan aýyrmak we metal kesiş işini gowulandyrmak üçin döwmeleriň ýylylyk bilen işlenilmegi; esasan ýüziň oksidleşme örtügini aýyrmak üçin arassalamak; düzetmek; barlag, umumy döwmeler daşky görnüşi we gatylyk barlagyndan geçmeli we möhüm döwmeler himiki düzüm seljermesi, mehaniki häsiýetler, galan stres we zaýalamaýan synag arkaly synagdan geçirilmelidir.

5. Dökümleriň aýratynlyklary

Dökümler bilen deňeşdirilende, metal öz gurluşyny we mehaniki häsiýetlerini gowulandyryp biler. Döküm dokumalarynyň termiki işleme usuly bilen deformasiýa edilmegi, metalyň deformasiýasyna we gaýtadan kristallaşmagyna sebäp bolup, asyl galyň dendrit we sütün dänejiklerini inçe dänejiklere, ölçegleri birmeňzeş bolan ok boýunça gaýtadan kristallaşma guramasyna öwürýär, asyl bölünmegi, boşalmagy, gözenekleri, şlaklary gysyşdyrmaga we kebşirlemäge öwürýär, gurama has ýakynlaşýar, metalyň plastikligini we mehaniki häsiýetlerini gowulandyrýar.
Dökülen önümleriň mehaniki häsiýetleri şol bir materialdan ýasalan döwülmelere garanyňda pesdir. Mundan başga-da, döwülme gaýtadan işlenişi metal süýüminiň gurluşynyň üznüksizligini üpjün edip biler, şonuň üçin döwülmeleriň süýüminiň gurluşy we döwülmeleriň görnüşi, metal akymynyň doly bolmagy, bölekleriň gowy mehaniki häsiýetlere we uzak ömürli hyzmat etmegine kepil bolup biler. Takyk galyp döwülme, sowuk ekstruziýa, temperatura ekstruziýasy we beýleki prosesler arkaly öndürilen döwülmeler dökülen önümler bilen deňeşdirip bolmajak derejededir.
Döwmek, metalyň basyş astynda goýulýan we islenýän görnüşi döretmek ýa-da degişli basyş güýjüni emele getirmek üçin ulanylýan obýektdir. Bu güýç, adatça, çekiç ýa-da basyş ulanmak arkaly gazanylýar. Döwmek prosesi inçe bölejikleriň gurluşyny döredýär we metalyň fiziki häsiýetlerini gowulandyrýar. Bölekleriň hakyky ulanylyşynda, degişli dizaýn bölejikleriň esasy basyşyň ugruna akmagyny üpjün edýär. Dökmek, dürli döküm usullary, ýagny suwuk metaly eretmek, taýýarlanan döküme guýmak, basmak, sorma ýa-da beýleki döküm usullary bilen, çägeden soň sowatmak, arassalamak we gaýtadan işlemek arkaly alynýan metal emele getirýän obýektdir, obýekt belli bir görnüşe, ölçege we öndürijilige eýe bolýar.